Kręcz szyi to jeden z częstszych problemów, z którymi rodzice zgłaszają się do fizjoterapeuty. Najczęściej kojarzymy go z charakterystycznym ustawieniem głowy dziecka, przechyleniem w jedną stronę i jednoczesnym zwróceniem twarzy w stronę przeciwną. Warto jednak pamiętać, że kręcz szyi to nie tylko problem dotyczący jednego mięśnia. Ograniczenie ruchomości szyi może wpływać na całą postawę i rozwój ruchowy dziecka. W terapii z dziećmi szczególne znaczenie może mieć praca z tkankami miękkimi, w tym terapia mięśniowo-powięziowa, której celem jest poprawa jakości ruchu, zmniejszenie napięcia oraz przywrócenie prawidłowej pracy poszczególnych struktur.
Czym jest kręcz szyi?
Kręcz szyi to stan, w którym głowa dziecka przyjmuje nieprawidłowe, asymetryczne ustawienie, a zakres ruchu szyi jest ograniczony. U niemowląt często obserwujemy tzw. kręcz szyi pochodzenia mięśniowego, związany między innymi z napięciem i skróceniem mięśnia mostkowo-obojczykowo-sutkowego. Objawy mogą być zauważalne już w pierwszych tygodniach życia. Rodzic może zwrócić uwagę na to, że dziecko:
– częściej spogląda w jedną stronę,
– ma trudność z obracaniem głowy w przeciwnym kierunku,
– przechyla głowę na jedną stronę,
– podczas leżenia układa głowę niesymetrycznie,
– preferuje jedną stronę podczas karmienia lub zabawy,
– może mieć widoczną asymetrię ułożenia głowy i tułowia,
– z czasem może pojawić się asymetria kształtu główki, czyli spłaszczenie jednej części czaszki.
Nie każde asymetryczne ustawienie głowy oznacza jednak kręcz mięśniowy. Dlatego ważna jest dokładna ocena fizjoterapeutyczna, a w niektórych przypadkach również konsultacja lekarska.
Dlaczego kręcz szyi warto traktować całościowo?
Organizm dziecka funkcjonuje jako jedna całość. Ograniczenie ruchomości szyi może powodować powstawanie kompensacji w innych obszarach ciała.
Jeżeli dziecko ma trudność z obracaniem głowy w jedną stronę, może zacząć częściej obracać cały tułów. W późniejszym okresie może to wpływać na sposób podporu, obracania się, sięgania po zabawki czy organizowania ruchu podczas leżenia na brzuchu. Dlatego w terapii nie skupiam się wyłącznie na miejscu, w którym widoczny jest problem. Podczas badania oceniam między innymi ustawienie głowy, szyi, obręczy barkowej i tułowia oraz jakość ruchu całego dziecka.
Terapia mięśniowo-powięziowa w leczeniu kręczu szyi.
Terapia mięśniowo-powięziowa obejmuje pracę z tkankami miękkimi. Jej celem jest poprawa warunków, w których tkanki mogą swobodnie pracować oraz wspieranie prawidłowego zakresu i jakości ruchu. U małych dzieci terapia powinna być zawsze dostosowana do wieku, stanu dziecka i jego tolerancji na dotyk. Nie powinna być bolesna ani wykonywana na siłę. W przypadku kręczu szyi terapia mięśniowo-powięziowa może być jednym z elementów kompleksowego postępowania fizjoterapeutycznego. Terapia ta może pomóc:
– zmniejszyć nadmierne napięcia tkanek,
– poprawić ruchomości szyi,
– wspierać prawidłową pracę całego ciała,
– przygotować do aktywnej pracy.
Po pracy z tkankami ważne jest wykorzystanie poprawionej ruchomości w aktywności dziecka. Dlatego w gabinecie dużą uwagę zwracamy na prawidłowe pozycjonowanie, zabawę, aktywności zachęcające do patrzenia w mniej preferowaną stronę oraz rozwijanie symetrycznych wzorców ruchowych. W przypadku kręczu szyi bardzo ważna jest współpraca fizjoterapeuty z rodzicami. Nawet najlepiej przeprowadzona terapia w gabinecie nie zastąpi codziennych, prawidłowo dobranych aktywności.
Rodzice otrzymują wskazówki dotyczące między innymi:
– sposobu noszenia dziecka,
– układania podczas odpoczynku i zabawy,
– organizowania przestrzeni wokół dziecka,
– zachęcania do aktywności w mniej preferowanym kierunku,
– wykonywania zaleconych ćwiczeń w domu.
Kiedy zgłosić się do fizjoterapeuty?
Im wcześniej zauważymy niepokojącą asymetrię, tym wcześniej można rozpocząć odpowiednie postępowanie.
Warto skonsultować dziecko, jeśli zauważasz, że:
– głowa jest stale przechylona w jedną stronę,
– dziecko zdecydowanie preferuje patrzenie w jednym kierunku,
– obracanie głowy w jedną stronę jest wyraźnie trudniejsze,
– podczas leżenia na plecach lub brzuchu pojawia się wyraźna asymetria,
– główka zaczyna się spłaszczać po jednej stronie,
– dziecko podczas aktywności wyraźnie korzysta częściej z jednej strony ciała.
W przypadku nagłego pojawienia się kręczu szyi, bólu, gorączki, urazu lub innych niepokojących objawów konieczna jest konsultacja lekarska.
Dlaczego wczesna terapia ma znaczenie?
Niemowlę w pierwszych miesiącach życia bardzo intensywnie rozwija swoje umiejętności ruchowe. Każde ograniczenie może wpływać na sposób, w jaki dziecko doświadcza ruchu i otoczenia. Wczesna diagnoza pozwala odpowiednio zaplanować terapię i działania domowe. Celem nie jest jedynie uzyskanie prawidłowego ustawienia głowy, ale stworzenie dziecku warunków do możliwie swobodnego i symetrycznego rozwoju ruchowego.
Podsumowanie
Kręcz szyi u niemowlęcia wymaga spojrzenia na dziecko jako na całość. Terapia mięśniowo-powięziowa może być wartościowym elementem fizjoterapii, szczególnie jako wsparcie w pracy nad napięciem tkanek i poprawą ruchomości. Najlepsze efekty daje połączenie odpowiednio dobranej terapii, aktywności ruchowej, prawidłowego pozycjonowania oraz zaangażowania rodziców w codzienną pracę z dzieckiem. Jeśli masz wątpliwości, czy sposób ułożenia głowy Twojego dziecka jest prawidłowy, warto skonsultować je z fizjoterapeutą pediatrycznym. Czasami niewielka asymetria jest łatwa do skorygowania, a szybka reakcja może zapobiec utrwaleniu nieprawidłowych wzorców ruchowych.
Treść zweryfikowana medycznie dnia: 15.09.2026 – fizjoterapeutka Magdalena Bartkiewicz
- Konsultacja z fizjoterapeutą
- Szczegółowy wywiad
- Testy funkcjonalne i ocena postawy
- Terapia mięśniowo – powięziowa
- Indywidualny plan leczenia
- Ćwiczenia do domu (w razie potrzeby)
Autor artykułu:
Magdalena Bartkiewicz
Kończyłam fizjoterapię na Uniwersytecie Jana Kochanowskiego w Kielcach.
Od najmłodszych lat towarzyszy mi aktywność fizyczna, a szczególne miejsce w moim życiu zajmuje taniec, który nauczył mnie świadomości ciała, pracy z ruchem oraz wyrażania emocji poprzez ruch.
Fizjoterapia pozwala mi łączyć pasję do aktywności z chęcią niesienia pomocy innym. W pracy z dziećmi stawiam na indywidualne podejście, budowanie relacji oraz tworzenie przyjaznej atmosfery, sprzyjającej rozwojowi i terapii.”
Autor artykułu:
Magdalena Bartkiewicz
Prawo do wykonywania zawodu fizjoterapeuty o numerze 82822
Kończyłam fizjoterapię na Uniwersytecie Jana Kochanowskiego w Kielcach.
Od najmłodszych lat towarzyszy mi aktywność fizyczna, a szczególne miejsce w moim życiu zajmuje taniec, który nauczył mnie świadomości ciała, pracy z ruchem oraz wyrażania emocji poprzez ruch.
Fizjoterapia pozwala mi łączyć pasję do aktywności z chęcią niesienia pomocy innym. W pracy z dziećmi stawiam na indywidualne podejście, budowanie relacji oraz tworzenie przyjaznej atmosfery, sprzyjającej rozwojowi i terapii.”
